تنوع ژنتيكي ارقام انگور ايراني بر اساس نشانگرهاي RAPD و SSR

اصفهان: دانشگاه صنعتي اصفهان، دانشكده كشاورزي

كشاورزي

كارشناسي ارشد

انگور يكي از مهمترين ميوه هايي است كه بصورت تازه ،آب ميوه و يا كشمش در ايران مصرف مي شود و به دليل ارزش غذايي و تجارتي آن درمناطق مختلف كشور كشت مي گردد. كشت طولاني مدت انگور در نواحي متفاوت باعث شده است كه تنوع ژنتيكي زيادي در بين ژنوتيپ هاي محلي اين محصول بوجود آيد. با اين وجود اطلاعات كافي در مورد اين تغييرات ژنتيكي در بين منابع ژرم پلاسم انگور وجود ندارد. لذا در اين تحقيق روش هاي ملكولي RAPDو SSRبراي ارزيابي تنوع ژنتيكي 18 رقم انگور ايران مورد استفاده قرار گرفت .پس از استخراج DNAبه روش CTAB، در آناليز RAPD،70 آغازگر تصادفي براي تكثير DNAمورد بررسي قرار گرفت كه از اين تعداد 11 آغازگر با توانايي ايجاد چند شكلي انتخاب شدند.چهار لوكوس ميكروساتليت VVS2،VVS4، VVMD6و VVMD7نيز براي تجزيه و تحليل لوكوس هاي SSRدر ارقام انگور به كار رفت .باندهاي تشكيل شده در روي ژل از نظر حضور و يا عدم حضور در واكنش RAPDبه صورت صفر و يا يك نمره گذاري شدند. در اين مطالعه هر دو روش RAPDو SSRبعنوان ماركرهاي ملكولي مناسب براي تعيين تنوع ژنتيكي ارقام انگور ارزيابي گرديدند. 11 آغازگر انتخابي در آناليز RAPDقادر به تكثير 59 باند بودند كه بعضي از اين باندها مانند1086- OP C50براي رقم شيرازي،517- OP A80براي رقم شاهرودي و انگور سياه 1400- UBC832براي ارقام عسگري اختصاصي تشخيص داده شدند. بر اساس ترسيم دندروگرام با ضريب تشابه جاكارد و روش UPGMA، ژنوتيپ هاي انگور در دو گروه متفاوت قرار گرفتند كه در بعضي موارد نتايج حاصل از كلاستر بندي به طريق RAPDبا خصوصيات مرفولوژيكي ارقام مشابهت داشت . در تجزيه و تحليل SSR،چهار جفت پرايمر مورد استفاده از 5تا 13 آلل در بين ارقام انگور تكثير كردند و در مجموع تعداد 38 آلل رديابي شد كه متوسط تعداد آلل ها به ازاي هر لوكوس 5/9 آلل بود. چهار جفت پرايمر SSRمورد استفاده ، قادر به متمايز كردن 18 رقم انگور از يكديگر بودند و مشاهده شد كه هيچ يك از ارقام داراي الگوي آللي يكساني از نظر اين 4 لوكوس نمي باشند. بنابراين بكارگيري تعداد مناسبي از لوكوس هاي SSRبا قدرت اطلاع رساني بالا، در مديريت كلكسيون هاي ژرم پلاسم انگور بسيار مفيد است .بطور كلي مي توان گفت هر دو روش RAPDو SSRبراي ارزيابي قرابت ژنتيكي ارقام انگور، روش هاي مناسبي هستند اما ماركرهاي SSRبه دليل اينكه توارث هم بارز را آشكار مي كنند و داراي آلل هاي چند گانه مي باشند، از توانايي بالاتري در ارزيابي تنوع ژنتيكي برخوردارند

15552

بيوتكنولوژي

مهندسي كشاورزي

دانشگاه صنعتي اصفهان

مصطفي مبلي

عبدالمجيد رضائي، ابوالقاسم محمدي

مسعود بهار، سيروس قبادي