بررسي ارتباط هورمون آنتي مولرين با سبك زندگي ،فعاليت بدني ،الگوي تغذيه و عوامل دموگرافيك در زنان مراجعه كننده به كلينيك نازايي بيمارستان الزهرا در سال 98

رشت

چكيده زمينه و هدف: يكي از هورمون¬هايي كه به¬عنوان ماركري براي پيش¬بيني پاسخ تخمداني و سنجش توانايي بارداري زنان قبل از به¬كارگيري روش¬هاي كمك باروري موردتوجه قرار گرفته است هورمون آنتي¬مولرين مي¬باشد. از آن¬جاكه فاكتورهاي سبك زندگي عواملي اثرگذار روي ميزان هورمون آنتي¬مولرين و توانايي بارداري زنان محسوب مي¬شوند، به¬عنوان يك نشانگر معتبر ذخيره¬ي تخمداني، AMH نقش مهمي را در پيش¬بيني شروع يائسگي و پاسخ تخمدان به تحريك در روش¬هاي كمك باروري ايفا مي¬كند. لذا مطالعه حاضر با هدف بررسي ارتباط هورمون آنتي¬مولرين با سبك زندگي، فعاليت بدني، الگوي تغذيه و عوامل دموگرافيك در زنان مراجعه¬كننده به كلينيك نازايي بيمارستان الزهرا (س) انجام شد. روش تحقيق: در اين مطالعه مقطعي كليه زنان مراجعه¬كننده به كلينيك نازايي بيمارستان الزهرا (س) طي سال 1398 به صورت سرشماري وارد مطالعه شدند. به¬منظور سنجش غلظت هورمون آنتي¬مولرين، از تمامي زنان مورد مطالعه 5 ميلي¬ليتر خون وريدي گرفته شد. پس از سانتريفوژ با دور 3500 به¬مدت 10 دقيقه سرم جدا شد. نمونه¬هاي سرم جهت اندازه¬گيري غلظت هورمون آنتي-مولرين در دماي منهاي 20 درجه سانتي¬گراد نگهداري شدند. اندازه¬گيري سطح سرمي هورمون آنتي¬مولرين با روش الايزا (كيت شركت Beckman فرانسه) انجام شد. حدود طبيعي براي سطح سرمي هورمون آنتي¬مولرين 08/0 تا 16 نانوگرم بر ميلي¬ليتر مي-باشد. به¬منظور تعيين فاكتورهاي اثرگذار بر سبك زندگي زنان از چك¬ليستي استفاده شد كه شامل سوالاتي بدين صورت است: سن، الگوي قاعدگي و منارك، شاخص توده¬بدني، مصرف سيگار و موادمخدر، مصرف الكل، رژيم غذايي، سابقه مصرف قرص¬هاي ضدبارداري، تعداد بارداري، محل سكونت، فصل، گاز شهري يا بخاري نفتي، سيگاركشيدن همسر، نوع شغل، ميزان فغاليت، ميزان درامد و سابقه¬ي شيردهي، يائسگي مادر و ورزش است (1، 2). به¬منظور تعيين اثر فعاليت بدني از پرسشنامه IPAQ كه پايايي و روايي آن مورد تاييد قرار گرفته است استفاده شده است. هم¬چنين پرسشنامه تغذيه¬اي از مجموعه مراقبت¬ها و خدمات تغذيه¬اي در برنامه تحول نظام سلامت در حوزه بهداشت تهيه شده است. در تحليل داده¬ها جهت بررسي ارتباط بين متغيرها از اسپيرمن آزمون كاي اسكوار استفاده گرديد. نرم¬افزار مورد استفاده در اين تحليل SPSS-21 نسخه بيست و بوده و سطح معني¬داري آزمون¬ها كمتر از 05/0 درنظر گرفته شدند. يافته¬ها: ميانگين AMH بين شركت كنندگان 66/2 نانوگرم بر ميلي¬ليتر بود. 99 نفر (3/42%) افراد AMH كمتر مساوي10/1 و 135 نفر (7/57%) AMH بيشتر از 10/1 داشتند. ميانگين AMH بين شركت¬كنندگان 66/2 نانوگرم بر ميلي¬ليتر بود. از بين متغيرهاي دموگرافيك، اجتماعي و مامايي سن، تحصيلات و محل سكونت افراد بين دو گروه AMH كمتر و بيشتر از 10/1 ارتباط آماري معناداري مشاهده شد به طوري كه با افزايش سن، سطح AMH كاهش داشته است و زنان با AMH كمتر از 10/1 در گروه سني 40 سال و بالاتر قرارداشتند. شانس داشتن ميزان AMH بالا در افرادي كه داراي سنين 18 تا 30 سال بودند نسبت به افراد بالاي 40 سال بيش از16 برابر و در افراد داراي سنين 30 تا 40 سال بيش از 9 برابر افراد بالاي 40 سال بوده است (05/0>p). افراد ساكن روستاها و زنان با تحصيلات پايين¬تر و پاريتي بالا سطوح AMH كمتري داشتند (05/0>p). در نتايج بررسي ارتباط متغير BMI و فعاليت¬هاي فيزيكي با ميزان AMH مشخص شد كه ساعات نشستن افراد در هفته ارتباط معني¬داري با ميزان AMH دارد به¬طوري¬كه افراد با ساعات نشستن طولاني¬تر ميزانAMH آن¬ها باتوجه به اندازه اثرمعكوس، كاهش مي¬يابد به¬عبارت ديگر هرقدر ساعات نشستن افراد در روز بالاتر رود به ميزان 73% كاهش AMH ديده مي¬شود. هم¬چنين مصرف فست¬فود نيز با AMH ارتباط مستقيمي دارد. به¬طوري¬كه در افرادي كه مصرف فست فودشان بيشتر است درصد AMH بالاي 1/1 كاهش مي¬يابد. نتيجه¬گيري: اين تحقيق نشان مي¬دهد كه تنها متغير سن در كيفيت و بلوغ تخمك تاثير ندارد و ساير عوامل همچون پاريتي و سطوح اجتماعي– اقتصادي شامل تحصيلات و محل سكونت، فعاليت و تغذيه نيز مي¬توانند تأثيرگذار باشند. در اين زمينه به تحقيقات بيشتري با حجم نمونه بالاتر نياز است. هم¬چنين از نتايج مطالعه¬ي حاضر مي¬توان جهت بهبود سبك زندگي با تاكيد بر موارد مرتبط با هورمون مذكور، موجب ارتقا درمان¬هاي ناباروري شد. كليدواژه: آنتي¬مولرين هورمون، باروري، تمرين ورزشي، تغذيه

167219

علوم پزشكي گيلان