توسعه روش‌هاي پردازش داده‌هاي ماهواره‌هاي GRACE با هدف تشخيص منابع هيدروكربوري

كارشناسي ارشد

چكيده براي اكتشاف منابع زيرزميني، نياز به شناخت پديده¬‌هاي زير سطح زمين است. در اكتشاف ابتدا ناحيه از نظر زمين‌شناسي سطحي بررسي مي‌شود. در صورت مناسب بودن شرايط، روش‌هاي مغناطيس¬سنجي و ثقل¬سنجي انجام مي‌گيرد و در صورت موفق بودن روش‌‌هاي مذكور، لرزه‌نگاري براي شناسايي ساختار‌هاي مناسب در تجمع نفت و گاز استفاده مي‌شود، اما اين روش آسيب‌هايي غير قابل جبران به محيط‌زيست وارد مي‌كند و پرهزينه است. امروزه با پيشرفت تكنيك‌‌هاي اكتشافي، دقت و شانس موفقيت فعاليت‌‌هاي اكتشافي بيشتر شده، اما با وجود اين پيشرفت‌‌ها، اكتشاف هنوز به‌صورت يك فعاليت با ريسك بالا باقي‌مانده است. انجام عمليات اكتشاف زميني بخصوص در مناطق صعب العبور نياز به عمليات بسيار مشكل و پرهزينه‌اي دارد. از آنجايي كه كاهش هزينه‌ها و تسريع در انجام امور اكتشافي خصوصاً در حوزه‌هاي نفت و گاز مشترك با كشورهاي همجوار از اهميت خاصي برخوردار است و همچنين ذخاير هيدروكربوري ايران بسيار عظيم هستند، لذا امكان ديد يكپارچه از منطقه با استفاده از ابزارهاي اكتشافي همچون ماهواره‌ها، مهم مي‌باشد. در اين تحقيق به آشنايي با روش ثقل¬سنجي و ماهواره‌هاي ثقل‌سنجي (GRACE ) پرداخته شده و همچنين استفاده از داده‌‌هاي اين ماهواره‌ را به منظور شناسايي منابع هيدروكربوري بررسي نموده، روش‌هاي پردازش داده‌ي آن‌ها را توسعه داده تا بتوان روشي جديد براي اكتشاف نفت بدون هزينه و خسارت به محيط‌زيست پيدا نمود. در اين تحقيق داده‌هاي سطح 1B بدست آمده از ماهواره‌هاي گريس در مدت دو سال (2006 و 2007) در محدوده چند ميدان هيدروكربوري با استفاده از برنامه متلب فيلتر شده و داد‌ه‌هاي مربوط به عبور از بالاي ميدان و داده‌هاي مربوط به قبل و بعد از ورود به بالاي ميدان بررسي و تغييرات آن‌ها شناسايي شد و آخرين نقشه‌هاي گرانشي موجود از جمله GGMplus2013 و WGM2012 كه حاصل داده‌هاي گراني‌سنجي زميني و ماهواره‌اي (GRACE و ...) هستند، جهت شناسايي منابع هيدروكربوري مورد بررسي قرار گرفتند و نتايج با روش قبل مقايسه شد. ثمره اين تحقيق، يافتن الگويي در پردازش داده‌هاي ماهواره‌هاي GRACE‌ است كه به كمك آن مي‌توان منابع هيدروكربوري را تشخيص داد. واژه‌‌هاي كليدي : گراني، گراني‌سنجي، اكتشاف نفت و گاز، منابع هيدروكربوري، ماهواره GRACE، نقشه گرانشي، GGMplus2013، WGM2012

188761

دانشگاه علم و صنعت ايران

مهندس امير‌ رضا مرادي

طراحي كاربردي (مكاترونيك)

دكتر اميرحسين دوائي مركزي