برآورد تابع تقاضاي محصولات فرهنگي : مطالعه مورديِ تقاضا براي تماشاي فيلم در سينما در شهر تهران

كارشناسي ارشد

عصر حاضر، عصر حاكميت نگاه اقتصادي به فرهنگ و تبديل شدن فرهنگ به «صنعت فرهنگ» است. امروزه كالاها و خدمات فرهنگي جايگاه مهم و موثري هم در توسعه اجتماعي و هم در توسعه اقتصادي يافته اند، به همين خاطر توجه به صنايع مختلف فرهنگي در هر دو حوزه عرضه و تقاضا الزامي به نظر مي رسد. در اين ميان فيلم و سينما نه تنها كالايي فرهنگي بلكه كالايي استراتژيك است كه هم محور توجه اهالي فرهنگ و هنر و هم اهالي سياست و اقتصاد است. با بررسي چرخه فعاليت فيلم و سينما در ايران متوجه مي شويم بازار داخلي سينماي ايران به علت عدم وجود ساز و كارهاي مناسب در توليد فيلم و جذب مخاطب، نسبتا كوچك و ضعيف ارزيابي مي شود و تقاضاي تماشاي فيلم ايراني در سينما رقم قابل توجهي را نشان نمي دهد. پژوهش حاضر ابتدا متغيرها و عوامل موثر بر تقاضاي تماشاي فيلم در سينما را در نه متغير اصلي دسته بندي كرده است. اين متغيرها عبارت اند از : قيمت بليت سينما و هزينه سينما رفتن، درآمد، قيمت كالا و خدمات مكمل، قيمت كالا و خدمات جانشين سينما، ميزان اوقات فراغت، ويژگي هاي فيلم روي پرده، امكانات زير ساختي سينما، تبليغات ، عوامل فرهنگي و اجتماعي و زمان اكران فيلم. در اين پژوهش با استفاده از ابزار پرسش نامه كه در ميان 220 شهروند تهراني توزيع شد، داده ها جمع آوري شدند. سپس داده ها با استفاده از روش هاي آماري و آزمون نسبت تجزيه و تحليل شدند و در ادامه طبق مباني نظري تقاضا و الگوهاي اقتصاد سنجي و تكنيك حداقل مربعات معمولي (OLS) ، تابعي لگاريتمي براي تقاضاي سينما در شهر تهران برآورد شد. مدل به دست آمده مطابق مباني تئوريك تابع تقاضا است. بر اين اساس ضريب قيمت منفي و باقي متغيرها مثبت شدند. طبق نتايج مهم¬ترين عوامل موثر بر تقاضاي فيلم سينمايي امكانات زيرساختي سينما و قيمت بليت و هزينه سينما رفتن مي¬باشد. عوامل بعدي به ترتيب عبارت اند از تبليغات ، عوامل فرهنگي و اجتماعي ، ميزان اوقات فراغت ، درآمد و سطح مالي، ويژگي فيلم هاي روي پرده .

190107

دانشگاه علم و صنعت ايران

دكتر سعيد شوال پور

سيستم هاي اقتصادي اجتماعي

دكتر سعيد ميرزا محمدي