عنوان
تاثير عمليات همگن سازي و نورد بر ريز ساختار و خواص مكانيكي آلياژ Zn-22Al
نويسنده اصلي
سيد علي خواجه خورموجي
مقطع تحصيلي
ارشد
چكيده
آلياژ 22Al-Zn ابتدا با استفاده از روش ريخته گري در قالب فلزي ساخته شد. بمنظور همگن
سازي، نمونه هايي در دماي °C053 بمدت 2 ،4 ،8 و 24 ساعت در كوره قرار گرفتند و سپس در
آب كوئنچ شدند. همچنين، نمونه هايي در دماي °C053 بمدت 24 ساعت همگن سازي شدند و
سپس در آب، هوا و كوره سرد شدند. نتايج همگن سازي نشان داد كه اندازه دانه از 55µm/601
براي شرايط ريخته گري به 30µm/6 براي شرايط همگن سازي 24 ساعت و كوئنچ در آب كاهش
ميابد. مشاهده شد بعد از همگن سازي 24 ساعت و كوئنچ در آب دانه هاي ريز و هم محور α و η
شكل ميگيرد. ديده شد همگن سازي تاثيري روي تنوع فاز هاي موجود در مرحله ريخته گري
ندارد. همچنين ساختار اليه اي موجود در شرايط ريخته گري پس از انجام عميات همگن سازي و
كوئنچ از بين رفت. اما نمونه هاي سرد شده در هوا و كوره داراي ساختار يوتكتوئيد اليه اي بودند.
فاصله بين يوتكتوئيد ها براي نمونه سرد شده در هوا و كوره بترتيب 103nm و 25µm/6 محاسبه
شد. بنابراين نشان داده شد با انجام عمليات همگن سازي و كوئنچ اندازه دانه كاهش و ساختار
يوتكتوئيد اليه اي از بين ميرود. در حالي كه كاهش سرعت سرد كردن باعث تشكيل ساختار اليه
اي درشت ميشود كه بدليل نداشتن استحكام بخشي محلول جامد سختي پايين تري نسبت به
نمونه هاي كوئنچ شده دارد. عمليات نورد روي نمونه هاي همگن سازي شده در شرايط 24 ساعت
و كوئنچ شده انجام گرفت. عمليات نورد در دماهاي °C25℃ ،623℃ ،253 و °C023 انجام شد.
مشاهده شد كه افزايش دماي نورد منجر به افزايش مقدار فاز α در ساختار ميشود. همچنين
مشاهدات ميكروسكوپي و آناليز XRD نمونه هاي نورد شده، تبلور مجدد و رشد ديناميكي را در
ساختار آلياژ ZA22 نشان داد. نمونه اي كه در دماي °C623 نورد شده بود اندازه دانه اي حدود
553nm داشت كه كوچكترين اندازه دانه در بين نمونه هاي نورد شده بود. دماي نورد بيشتر از
°C623 منجر به رشد دانه شد بگونه اي كه نمونه نورد شده در دماي °C023 اندازه دانه اي برابر
با 84µm/6 داشت. بيشترين افزايش طول مشاهده شده در آزمايش كشش در دماي محيط، 625 %
بود كه مربوط به نمونه اي بود كه كوچكترين اندازه دانه را داشت. مشاهده شد كه هرچه اندازه دانه
كاهش ميابد، درصد ازدياد طول در آزمايش كشش بيشتر ميشود.
شماره ركورد
195850
دانشگاه
دانشگاه علم و صنعت ايران
استاد مشاور
دكتر حميدرضا جعفريان
رشته تحصيلي
شناسايي و انتخاب مواد
استاد راهنما
دكتر عليرضا ايواني و دكتر سيد حسين سيدين