بررسي تأثيرآموزش مبتني بر فرآيند پرستاري بر مهارت خودمراقبتي بيماران سالمند داراي استوماي روده اي بستري در مراكز درماني منتخب شهر رشت در سال 1398

لنگرود

چكيده مقدمه: با افزايش سن، خطر بروز سرطان روده بصورت جدي افزايش مي يابد. مشكلاتي كه بيماران پس از جراحي استومي روده اي با آنها مواجه مـي شـوند، مـي توانـد منجر به اختلال در سازگاري و خودكارآمدي آنها شود. لذا آموزش خودمراقبتي در اين بيماران از اهميت ويژه اي برخوردار است. فرآيند پرستاري به عنوان يك روش سيستماتيك و پويا، چارچوبي را براي برنامه‌ريزي و اجراي مراقبت‌هاي پرستاري فراهم مي نمايد. هدف از مطالعه حاضر تعيين تأثير آموزش مبتني بر فرايند پرستاري بر مهارت خودمراقبتي بيماران سالمند داراي استوماي روده‌اي مراجعه كننده به بيمارستان‌هاي منتخب شهر رشت در سال 1398 بود. مواد و روش ها: پژوهش حاضر يك مطالعه نيمه تجربي بود كه در آن 52 بيمار سالمند داراي معيارهاي ورود به روش تخصيص تصادفي در گروه مداخله و شاهد قرار گرفتند. ابزارهاي پژوهش شامل مشخصات دموگرافيك، چك‌ليست مشاهده‌اي عملكرد مراقبت از استوما و پرسشنامه بررسي سطح دانش استوما بود. اعتبار پرسشنامه بررسي سطح دانش استوما با استفاده از روايي محتوايي ( CVIو CVR) تأييد شد. پايايي آن به روش آلفاي كرونباخ سنجيده شد كه عدد آلفا (85/0) بود. پايايي چك ليست مشاهده اي عملكرد با استفاده از روش پايايي بين مشاهده گران (9/0= r) تأييد شد. جهت كنترل بيماري هاي همزمان در مطالعه حاضر از شاخص چارلسون استفاده شد. مداخله آموزشي بر مبناي فرآيند پرستاري بصورت چهره به چهره و طي دوجلسه اجرا گرديد. پرسشنامه ها بصورت پيش‌آزمون و پس آزمون توسط افراد مورد مطالعه پاسخ‌دهي شد. داده ها توسط نرم افزار SPSS نسخه 21 با استفاده از آمار توصيفي و تحليلي با در نظر گرفتن سطح معني داري 05/0، تجزيه و تحليل شد. نتايج: يافته ها نشان داد كه اكثر افراد (5/86 %) در گروه سني 74-60 و از نظر جنسيت، اكثريت مرد (4/65درصد) بودند. نتايج در رابطه با وضعيت دانش و عملكرد خودمراقبتي از استوما بيانگر آن بود كه اگرچه هر دو گروه (مداخله و شاهد) ارتقاي سطح دانش و عملكرد در طول مطالعه داشته‌اند؛ اما ميزان درصد ارتقا در گروه مداخله به‌طور چشمگيري بالاتر بوده است (p<0/001). نمره كل مهارت خودمراقبتي نيز در همه زمان‌ها( يك روز بعد، يك هفته بعد و يك ماه بعد از آموزش) در هر دو گروه نسبت به ابتداي مطالعه معني دار بوده است ولي ميزان تغييرات در گروه مداخله آموزشي نسبت به گروه بدون مداخله آموزشي از شيب تندتري برخوردار بوده است p<0/001)). نتيجه گيري: نتايج بيانگر آن است كه آموزش مبتني بر فرآيند پرستاري بر ارتقاء دانش و عملكرد خود مراقبتي بيماران سالمند داراي استوماي روده اي اثربخش بوده است و مـي توانـد بـه عنــوان الگــويي بــراي مــداخلات پرســتاري در زمينه مراقبـت از خـود در ايـن بيمـاران باشـد. كليد واژه ها: سالمندان، فرآيند پرستاري ، مهارت خودمراقبتي

214307

علوم پزشكي گيلان