تاثير سطوح مختلف آبياري و مديريت كودي (نيتروژن، كلات آهن و روي) بر عملكرد و شاخص هاي رشد و بهره وري آب ذرت تحت سيستم آبياري قطره‌اي زيرسطحي

اصفهان : دانشگاه صنعتي اصفهان

كشاورزي

كارشناسي ارشد

يكي از راه‌حل هاي مناسب جهت سازگاري با خشكسالي و كمبود آب و حفظ توليد در مناطق خشك روش آبياري قطره-اي زيرسطحي است. در روش آبياري قطره¬اي زيرسطحي فقط منطقه ريشه آبياري مي¬شود و از آب موجود به طور مؤثرتري استفاده مي شود. هدف از اين تحقيق بررسي اثر سطوح مختلف مديريت كودي (نيتروژن، كلات آهن و روي) و آب بر عملكرد، اجزاي عملكرد و شاخص¬هاي بهره¬وري آب (WP) و بهره¬وري آب آبياري (IWP) تحت سيستم آبياري قطره‌اي زيرسطحي (SDI) است. در سال اول دو سطح آبياري شامل يك سطح آبياري كامل (W1=ETC)و يك سطح كم¬آبياري ملايم (W2=0.87W1) و در سال دوم سه سطح آبياري شامل يك سطح آبياري كامل (W1)، يك سطح كم¬آبياري ملايم (W2=0.84W1) و يك سطح كم¬آبياري متوسط (W3=0.76W1) اجرا شد. تيمارهاي مديريت كود شامل كاربرد 150 كيلوگرم نيتروژن در هكتار در نه تقسيط (S9FZ0)، كاربرد 150 كيلوگرم نيتروژن در هكتار در سه تقسيط (S3FZ0)، كاربرد 150 كيلوگرم نيتروژن در هكتار در سه تقسيط و كاربرد كلات آهن و روي (S3FZ1) و كاربرد 150 كيلوگرم نيتروژن در هكتار در نه تقسيط و كاربرد كلات آهن و روي (S9FZ1) بودند. تيمارهاي آزمايشي به صورت اسپليت پلات در قالب طرح بلوك در سه تكرار اجرا شد. شاخص¬هاي اندازه¬گيري شده شامل طول ساقه، شاخص سطح برگ و زيست-توده اندام هوايي طي رشد گياه ذرت بودند. هم¬چنين نيتروژن اوليه، نهايي خاك و برداشت شده توسط گياه در مرحله برداشت اندازه¬گيري شد. مديريت آبياري براساس محاسبه تبخير تعرق گياه با استفاده از رابطه فائوپنمن مانتيث، و اندازه گيري رطوبت خاك با استفاده از اگر و تانسيومتر بود. اثر سطوح آبياري بر زيست¬توده، عملكرد دانه، شاخص سطح برگ، بهره¬وري آب، بهره¬وري آب آبياري و نيتروژن برداشت شده توسط گياه در دو سال (P < 0.01) معني¬دار بود. اثر مديريت تقسيط نيتروژن بر زيست¬توده و بهره¬وري آب آبياري (P < 0.05) در دو سال معني¬دار بود. هم¬چنين اثر بر هم كنش آبياري و مديريت نيتروژن بر زيست¬توده در سال اول (P < 0.05) و سال دوم (P < 0.01) و عملكرد دانه در سال اول (P < 0.01) معني¬دار شد.كم¬ترين و بيش¬ترين مقدار زيست¬توده در سال اول به ترتيب برابر 19818 كيلوگرم در هكتار (S9FZ1W2) و27953 كيلوگرم درهكتار (S3FZ1W1) در سال دوم برابر 15452 كيلوگرم در هكتار (S9FZ0W3) و 24315 كيلوگرم در هكتار(S3FZ1W1) بود. بهره¬وري آب زيست توده، در سال اول به ازاي 13 درصد كاهش عمق آب آبياري نسبت به آبياري كامل، 7/7 درصد كاهش يافت، و در سال دوم به ازاي 16 و 24 درصد كاهش عمق آبياري، به ترتيب 5/7 و 5/10 درصد كاهش داشت. به طور كلي ميزان عملكرد در سال دوم به دليل افزايش شوري آب نسبت به سال اول كاهش داشت و در هر دو سال تيمار سه تقسيط كود نيتروژن عملكرد بهتري نسبت به تيمار نه تقسيط داشت. به طور كلي، بر اساس شاخص هاي عملكرد و بهره¬وري آب، كم¬آبياري براي گياه ذرت تحت سيستم آبياري قطره اي زير سطحي توصيه نمي شود، زيرا ميزان عملكرد و بهره¬و¬ري آب همزمان با اعمال تنش آبي به طور معني داري در هر دو سال كاهش يافت.

218317

آبياري و زهكشي

مهندسي كشاورزي

دانشگاه صنعتي اصفهان