امكان‌سنجي توليد بستر كشت بدون خاك از ضايعات خمير كاغذ

اصفهان : دانشگاه صنعتي اصفهان

كشاورزي

كارشناسي ارشد

چكيده بستر كشت يكي از نهاده‌هاي اصلي توليد در سيستم‌هاي كشت بدون خاك محسوب مي‌شود. در اغلب اين سيستم‌ها پيت جزء مهمي از بستر را تشكيل داده كه با توجه به منابع محدود، هزينه زياد و وارداتي بودن، دسترسي به اين ماده روز به روز دشوارتر شده است. لذا انجام تحقيقات علمي به‌منظور يافتن جايگزين‌هاي پيت ضرورت خاص پيدا كرده است. در تحقيق حاضر به‌منظور بررسي قابليت جايگزيني كوكوپيت مرسوم در بسترهاي كشت بدون خاك به‌وسيله ضايعات خمير كاغذ، پژوهشي با استفاده از گياهان گوجه‌فرنگي و كاهو در يك طرح آزمايشي بلوك‌هاي كامل تصادفي با سه تكرار انجام گرفت. بسترهاي كاشت شامل كوكوپيت وارداتي مرسوم به عنوان شاهد، بقاياي آلي پسماند خمير خشك و مرطوب كاغذ و كمپوست پسماند خمير خشك و مرطوب كاغذ به نسبت 50 / 50 حجمي با پرليت مخلوط و در گلدان‌هاي پنج ليتري ريخته شدند. سپس نشاءهاي چهار برگي گوجه‌فرنگي (Lycopersicon esculentum Mill.) رقم گلدي، همچنين نشاءهاي چهار برگي كاهو (Lactuca sativa L.) رقم فرانسوي در گلدان‌ها در گلخانه‌ پژوهشي روابط خاك و گياه دانشگاه صنعتي اصفهان كاشته شدند. گلدان‌ها با محلول غذايي و زمانبندي هر يك ساعت 5 دقيقه آبياري شدند. شاخص‌هاي رشدي و فيزيولوژيكي گياهان شامل تغييرات ارتفاع بوته در طول رشد و برخي شاخص‌ها در زمان برداشت از جمله ارتفاع بوته، وزن شاخساره، تعداد برگ، تعداد ميوه، وزن تر و خشك شاخساره در گوجه فرنگي و تعداد برگ، طول بوته، وزن كل تر و خشك بوته، ميزان كلروفيل، كاروتنوئيد و شاخص سبزينگي در كاهو اندازه‌گيري شدند. نتايج نشان‌داد اثر بستر كاشت بر اكثر صفات مورد بررسي معني‌دار بود. تيمار كمپوست پسماند خمير مرطوب كاغذ + پرليت (WPC)، نتايج برتري نسبت به گروه شاهد (كوكوپيت + پرليت) نشان داد كه مي‌تواند به علت تجزيه نسبي ضايعات در كمپوست و ايجاد شرايط مطلوب از جمله تامين عناصر غذايي براي گياه باشد. لذا به نظر مي‌رسد كمپوست پسماند لجن خمير كاغذ مي‌تواند به‌عنوان جايگزين كوكوپيت در بستر كشت بدون خاك مورد بررسي قرار گيرد.

221070

مديريت حاصلخيزي و زيست‌فناوري

مهندسي كشاورزي

دانشگاه صنعتي اصفهان