بررسي ارتباط بين پروفايل اسيدهاي چرب غشاي اسپرم و مايع مني و تاثير آن بر بروز استرس اكسيداتيو و آسيب DNA در انسان و قوچ

اصفهان : دانشگاه صنعتي اصفهان

علوم دامي

دكتري

افزايش نسبت اسيدهاي چرب امگا-6 به امگا-3 درساختار اسپرم انسان و گونه هاي مختلف حيوانات سبب افت كيفيت مني و افزايش آسيب به DNA اسپرم مي¬شود. بنابراين، تركيب اسيدهاي چرب اسپرم ممكن است تعيين¬كننده قابليت لقاح آن باشد. در مطالعه حاضر دو آزمايش جداگانه انجام شد. در آزمايش اول به منظور بررسي ارتباط بين اسپرم و نسبت اسيدهاي چرب امگا-6 به امگا-3 از 56 مرد (با ميانگين سن 25 تا 45 سال) با سابقه ناباروري يا كم باروري كه به كلنيك ناباروري اصفهان مراجعه داشته¬اند، نمونه مني تهيه شد. مردان بر اساس وضعيت DNA اسپرم به دو دسته شدت بالا وشدت پايين از آسيب DNA اسپرم گروه¬بندي و كيفيت مايع مني و اسپرم آن¬ها (شاخص¬هاي اوليه سنجش كيفيت اسپرم، ميزان هيستون‌هاي باقي‌مانده، تكه تكه شدن DNA و تركيب اسيدهاي چرب اسپرم و پلاسماي مني مورد ارزيابي قرار گرفت. مقايسه ميانگين¬هاي بين دو گروه توسط آزمون t استيودنت انجام گرفت و به منظور بررسي روابط بين متغيير¬هاي اندازه-گيري شده، از ضريب همبستگي پيرسون استفاده شد. بر اساس نتايج، در افراد با آسيب به DNA اسپرم بالا تحرك اسپرم به طور قابل توجهي پايين تر، اما ميزان هيستون¬هاي باقي مانده و پراكسيداسيون ليپيدي بالاتر بود. اسپرم مردان كه آسيب DNA بالايي داشتند، داراي ميزان بالاتري از اسيدهاي چرب اشباع، غيراشباع با يك پيوند دوگانه و نسبت اسيد¬هاي چرب امگا-6 به امگا-3 در اسپرم و پلاسماي مني بود (05/0 > P). همبستگي پيرسون يك رابطه مثبت (05/0 > P) را بين نسبت اسيد¬هاي چرب امگا-6 به امگا-3 با درصد هيستون هاي باقيمانده اسپرم، آسيب به DNA و ميزان پراكسيداسيون ليپيد¬ها هم در اسپرم و هم در پلاسماي مني نشان داد. به طور كلي، نتيجه گرفته شدكه ناباروري¬هاي ناشي از كمبود اسيدهاي چرب امگا-3 قابل تشخيص بوده و با مكمل كردن اين اسيدهاي چرب در رژيم غذايي اين افراد مي¬توان آن¬ها را درمان كرد. در آزمايش دوم از قوچ به عنوان يك مدل پستاندار استفاده و اثرافزودن دو نسبت كم و زياد از اسيدهاي چرب امگا-6 به امگا-3 بر كيفيت مايع مني، تركيب اسيد¬هاي چرب و آسيب به DNA اسپرم مورد بررسي قرار گرفت. براي اين منظور، 20 راس قوچ نژاد شال وارد يك طرح آزمايشي فاكتوريل 2×2 با 4 گروه آزمايشي (هر گروه با 5 تكرار) قرار گرفتند: 1-گروه دريافت كننده جيره با نسبت امگا-6 به امگا-3 زياد و بدون مكمل آنتي اكسيداني گياهي ، 2-گروه دريافت كننده جيره با نسبت امگا-6 به امگا-3 زياد و به همراه مكمل آنتي اكسيداني گياهي ، 3-گروه دريافت كننده جيره با نسبت امگا-6 به امگا-3 كم و بدون مكمل آنتي اكسيداني، 4-گروه دريافت كننده جيره با نسبت امگا-6 به امگا-3 كم و به همراه مكمل آنتي اكسيداني. تغذيه قوچ¬ها با جيره¬هاي حاوي نسبت كم از اسيدهاي چرب امگا-6 به امگا-3 باعث بهبود (05/0 > P) شاخص¬هاي عملكردي اسپرم شامل حجم مايع مني، غلظت اسپرم، تحرك اسپرم و شاخص HOST (به ترتيب %40، %58 ، %41 و %15) گرديد. اثر اصلي نسبت اسيدهاي چرب امگا-6 به امگا-3 نشان داد كه مصرف جيره حاوي نسبت كم از اسيدهاي چرب امگا-6 به امگا-3 منجر به كاهش (01/0 > P) وضعيت اكسيداتيو در سيتوپلاسم و غشاي اسپرم (به ترتيب %55 و %76) شد. در اين مطالعه، تغذيه قوچ¬ها با تيمار¬هاي حاوي نسبت كم از اسيدهاي چرب امگا-6 به امگا-3 (001/0 > P) آسيب به DNA (شامل شاخص هاي آنيلين بلو، كرومومايسين A3 و آكريدين نارنجي، به ترتيب %36، %90 و %68 كاهش) را به همراه داشت. علاوه بر اين، مصرف تيمار¬هاي حاوي نسبت كم از اسيدهاي چرب امگا-6 به امگا-3 به طور قابل توجهي غلظت اسيدهاي چرب دوكزاهگزاانوئيك اسيد، آيكوزاپنتاانوئيك اسيد و امگا-3 را در اسپرم افزايش داد، در حالي كاهش نسبت اسيدهاي چرب امگا-6 به امگا-3 در اسپرم (71٪، 001/0 > P)، پلاسماي سمينال (35٪، 01/0 > P)، و پلاسماي خون (55٪، 01/0 > P) را به همراه داشت. افزودن آنتي اكسيدان گياهي به خوراك باعث افزايش معني¬دار (05/0 > P) پروتئين كل و سوپراكسيد ديسموتاز (به ترتيب %5 و %29) شد، در حالي كه ليپوپروتئين¬هاي كم چگال و مالون دي-آلدهيد را كاهش (به ترتيب %19 و %36) داد (01/0 > P). به طور كلي، نتايج ما نشان داد كه مكمل كردن نسبت كم از اسيدهاي چرب امگا-6 به امگا-3 در خوراك قوچ‌ها منجر به بهبود شاخص ¬هاي كيفيت اسپرم و كاهش آسيب به DNA خواهد شد.

222386

فيزيولوژي دام و طيور

مهندسي كشاورزي

دانشگاه صنعتي اصفهان