عنوان
پترولوژي دايكهاي اليگوسن زيرين منطقه چاه علي‌خان (شمال شرق زواره، استان اصفهان، ايران مركزي)
مقطع تحصيلي
كارشناسي ارشد
چكيده
در منطقه چاه علي‌خان (شمال شرق زواره، شمال كوير دق سرخ، شمال شرق استان اصفهان) دايكهاي بازيك به سن اليگوسن زيرين رخنمون دارند. اين دايك ها داراي دو روند شمال شرق - جنوب غرب، و شمال غرب - جنوب شرق مي‌باشند كه به درون واحد‌هاي آتشفشاني و فليش‌هاي ائوسن نفوذ كرده‌اند. طول اين دايك‌ها به حدود 6 كيلومتر، و ضخامت آن‌ها نيز به حدود 15 متر مي‌رسد. دايكهاي با امتداد شمال غرب – جنوب شرق جوان‌تر بوده و دايكهاي شمال شرق – جنوب غرب را قطع كرده‌اند. مشاهدات صحرايي نشان مي‌دهد كه اين دايك‌ها در اثر فعاليت‌هاي تكتونيكي جوان‌تر بودينه شده‌اند و شواهدي از دگرساني در حاشيه آن‌ها وجود دارد. مطالعات ميكروسكوپي نمونه‌هاي اين دايك‌ها نشان مي دهد كه هر دو سري دايك از نظر پتروگرافي مشابه بوده و بافت اصلي آن‌ها پورفيريتيك، گلومروپورفيريتيك، پوئي‌كيليتيك، ميكروليتيك پورفيريتيك، تراكيتي (جرياني)، و در بخش‌هاي داخلي دايك‌ها، اينترگرانولار و گرانولار مي باشد. اين سنگ‌ها از كاني‌هاي اسپينل كروم‌دار، فنوكريست‌هاي اليوين، كلينوپيروكسن و پلاژيوكلاز كه در زمينه‌اي از همين كاني‌ها به همراه سانيدين، مگنتيت و ايلمنيت قرار دارند، تشكيل شده اند. سرپانتين، كلريت و كلسيت كاني حاصل از دگرساني هستند. از نظر پتروگرافي مي‌توان گفت دايكهاي منطقه چاه علي خان عمدتا آلكالي‌بازالت و در برخي موارد آلكالي‌اليوين بازالت هستند. نتايج آناليز شيميايي سنگ كل نشان دهنده تركيب بازالتي، ماهيت سديك و همچنين آلكالن بودن اين دايك‌ها مي‌باشد. اين بازالت‌ها از عناصر آلكالي (Na2O+K2O)، LREE و LILE (Cs, Rb, Ba, Pb) غني بوده و داراي نسبت بالاي LREE/HREE (0/10-8/9La/Yb=) هستند. ماگماي اوليه سازنده اين دايك‌ها در اثر ذوب بخشي يك گوشته لرزوليتي اسپينل و گارنت دار كه از قبل دچار متاسوماتيسم كربناته شده بوده، ايجاد گرديده است. موقعيت زمين شناسي منطقه مورد بررسي نشان مي دهد كه فرورانش صفحه اقيانوسي اطراف خردقاره شرق - ايران مركزي (نايين و عشين) احتمالا عامل متازوماتيسم كربناته پريدوتيت‌هاي گوشته بوده است. عملكرد گسل‌هاي مهمي مانند گسل كوير بزرگ و گسل¬هاي وابسته به آن باعث ايجاد يك سيستم كششي درون صفحه‌اي و وقوع ماگماتيسم آلكالي بازالتي در اليگوسن زيرين در منطقه چاه علي‌خان شده است. بنابراين تشكيل دايك هاي آلكالي بازالتي چاه علي خان را مي توان به فرورانش پوسته اقيانوسي اطراف CEIM و ذوب ناشي از كاهش فشار در يك سيستم كششي پس از برخورد، در اوايل اليگوسن نسبت داد. اين مذاب بازالتي حاصل ذوب بخشي يك گوشته لرزوليتي متاسوماتيسم شده است كه در شرايطي كه پوسته قاره اي در اليگوسن زيرين دچار كشش شده، توليد شده و از طريق گسل¬هاي منطقه صعود كرده است
شماره ركورد
227498
دانشگاه
دانشگاه اصفهان
رشته تحصيلي
علوم زمين-پترولوژي
استاد راهنما
قدرت ترابي