تهيه نقشه حساسيت فرسايش خندقي با استفاده از داده هاي سنجش از دورو GIS (منطقه مورد مطالعه: حوضه آبخيزعلامرودشت)

دكتري

خاك يكي از عناصر اصلي حيات موجودات زنده روي كره زمين است. بدون شك خاك مهم ترين منبع توليد غذا براي انسان در مقياس جهاني است، اما عوامل زيادي كميت و كيفيت خاك را تهديد مي كند، فرسايش آبي حدود 99 ميليارد هكتار از اراضي جهان را تحت تاثير قرار داده است و يكي از گسترده ترين آنهاست. عوامل تهديد كننده خاك از نظر كمي و كيفي. در بين انواع فرسايش آبي، فرسايش خندقي شكل پيشرفته و حاد آن است كه باعث هدر رفتن مقدار زيادي خاك مي شود، در نتيجه ميزان رسوب توليدي در اين نوع فرسايش حجم قابل توجهي دارد. بنابراين مطالعه، شناسايي و پهنه بندي مناطق مستعد فرسايش خندق بسيار ضروري شده است. هدف از اين تحقيق شناسايي عوامل مؤثر بر وقوع فرسايش خندقي، پيش‌بيني و پهنه‌بندي احتمال فرسايش خندقي در حوضه آبخيز علامرودشت استان فارس با استفاده از مدل‌هايMaxentو Random Forests مي‌باشد. موقعيت ترانشه هاي تشكيل شده با استفاده از تصاوير ماهواره اي، نرم افزار Google Earth و سيستم موقعيتياب جهاني (GPS) ثبت شد. متغيرهاي تأثيرگذار در فرسايش خندق‌هاي حوضه آبخيز علامرودشت شامل (شاخص‌هاي توپوگرافي ارتفاع، شيب، جهت، SPI،(TWI است.نرم افزار ArcGIS و SAGAGIS. شاخص تفاوت نرمال شده گياهي (NDVI) و كاربري اراضي با استفاده از داده هاي Landsat8در محيط نرم افزار R و ArcGIS تهيه شده است. فاصله از جاده ها و فاصله از نهر با استفاده از تابع فاصله اقليدسي، نقشه زمين شناسي (برگرفته از نقشه زمين شناسي ايران)، ميزان بارندگي دوره سي ساله 1351 تا 1381، (آمار سازمان هواشناسي كشور) نوع خاك و فرسايش پذيري خاك نيز در نرم افزار ArcGIS با استفاده از نمونه هاي خاك جمع آوري شده از منطقه مورد مطالعه تهيه شد. پس از تخصيص مقادير مربوط به شاخص‌هايمستقل به نقاط برگرفته از گودال‌ها، مدل‌سازي براي پهنه‌بندييا پيش‌بيني مناطق مستعد فرسايش خندق در منطقه مورد مطالعه، در محيط نرم‌افزار GIS & R با استفاده از مدل‌هاي آماريMaxentو Random Forests انجام شد. مدل هاي مذكور 70 درصد داده ها را به عنوان داده هايآموزشي و 30 درصد از داده ها را به عنوان داده هاي آزمون در فرآيند مدل سازي در نظر گرفته اند. سپس صحت مدل هاي اجرا شده بر اساس شاخص هاي ارزيابي دقت RMSE، MAD، MSE بررسي شد و در نتيجه 2 نقشه پهنه بندي فرسايش خندقي حوضه علامرودشت از 2 مدل مذكور در نرم افزار ArcGIS تهيه شد. و مورد بررسي و مقايسه قرار گرفته است. در اين بين مدلMaxentبا ثبت مقدار 0.997از دقت بالاتري نسبت به مدل Random Forests برخوردار است. و نشان دهنده اين است كه در منطقه مورد مطالعه اين مدل قدرت بالاتري نسبت به مدل ديگر دارد و بهتر مي تواند فرسايش خندقي منطقه را نشان دهد.

227652

دانشگاه اصفهان

ژئومورفولوژي

مژگان انتظاري نجف آبادي