الگوهاي محيطي در قرآن كريم و سنت پيامبر اكرم (ص) ( الكتب الأربعة والصحاح الستة)

دكتري

قرآن كريم و سنت نبوي شريف در مورد محيط زيست در تمام ابعاد آن از آسمان و زمين و درياها و اقيانوس‌ها و كوه‌ها بيان شده است. هيچ‌چيز در اين دنيا نيست مگر اينكه تحت فرمان خداوند متعال قرار دارد و همه چيز طبق نظامي دقيق و محكم خلق شده است. انسان بايد مسئوليت‌هاي خود را در حفظ و نگهداري آن‌ها بر عهده بگيرد. اسلام پيشگام در حفاظت از محيط زيست و نگهداري از آن قبل از قوانين بين‌المللي و مؤسسات مربوطه بوده است. فساد محيط زيست كه زندگي مردم را تحت تأثير قرار مي‌دهد، در بسياري از بيماري‌ها و مشكلات ظهور مي‌كند و تخريب آن زندگي را مختل مي‌سازد. حفاظت از محيط زيست يك مسئله علمي است كه نياز به توجه دارد، زيرا آسيب‌هاي ناشي از فساد محيط زيست زندگي انسان‌ها را تهديد مي‌كند. اسلام به محيط زيست و نگهداري از آن اهميت ويژه‌اي مي‌دهد و آب، هوا، خاك و گياهان بخشي از حقوق انسان‌ها هستند كه بايد مورد توجه قرار گيرند. همچنين در قرآن آمده است: «و فساد در زمين بعد از اصلاح آن نكنيد» (سوره اعراف 56). خداوند انسان‌ها را به استفاده صحيح از منابع بدون اسراف و تبذير دستور داده است. قرآن كريم آخرين كتاب آسماني است كه خداوند نازل كرده تا مردم را از ظلمت به نور هدايت كند و اين كتاب هرگز باطل نمي‌شود. حفاظت از محيط زيست شامل همه چيزهايي است كه خداوند در زمين خلق كرده و گياهان نقش مهمي در روزي انسان دارند. همچنين شريعت اسلامي به كاشت درختان و نگهداري از آن‌ها تأكيد دارد و قطع آن‌ها را در صورت عدم ضرورت منع كرده است. شريعت همچنين انسان را به مراقبت از حيوانات توصيه كرده و نمي‌توان از آن‌ها چشم‌پوشي كرد، زيرا منابع حياتي براي بشر هستند. بنابراين، دولت‌ها بايد قوانيني براي مجازات متخلفان در زمينه محيط زيست وضع كنند. در نهايت، هدف اصلي شريعت حفظ نفس انسان از آلودگي‌هاي محيطي است.

230745

دانشگاه اصفهان

علوم قرآن و حديث

دكتر سيد مهدي لطفي