مقايسه تأثير هشت هفته تمرينات ثبات دهنده مركزي و تمرينات عمومي فيزيوتراپي برثبات عصبي عضلاني پويا، استقامت ناحيه مركزي، درد، ناتواني عملكردي و ترس ازحركت در زنان داراي كمردرد مزمن به علت فتق ديسك

كارشناسي ارشد

مقدمه و هدف: كمردرد مزمن يك اختلال اسكلتي عضلاني فراگير و ناتوان‌كننده با شيوع جهاني است كه بر جمعيت قابل توجهي از افراد در سراسر جهان تأثير مي‌گذارد. فتق ديسك كمر يا فتق ديسك شايع‌ترين علت كمردرد مزمن اختصاصي است. علاوه بر درد ناشي از اين مشكل كه يك عارضه بزرگ است، كاهش و نقص عملكرد فيزيكي در زندگي روزمره از ديگر نگراني‌هاي عمده است و علت اصلي غيبت از كار است. برنامه‌هاي فيزيوتراپي اغلب براي درمان درد و بازيابي عملكرد و نقايص عصبي همراه با بيماران فتق ديسك، توصيه مي‌شود. ورزش درماني فعال، كه نوعي برنامه فيزيوتراپي است، معمولا به مداليتي‌هاي غيرفعال ترجيح داده مي‌شود. تعدادي از برنامه‌هاي ورزشي براي درمان فتق ديسك وجود دارد. پژوهش حاضر با هدف مقايسه تأثير تمرينات ثبات مركزي و تمرينات عمومي فيزيوتراپي ويژه بر برثبات عصبي عضلاني پويا، استقامت ناحيه مركزي، تعادل، درد ،ناتواني عملكردي و ترس ازحركت در زنان داراي كمردرد مزمن به علت فتق ديسك انجام شد. مواد و روش‌ها: اين تحقيق از نوع مطالعات نيمه تجربي با طرح كارآزمايي باليني كنترل شده غيرتصادفي است. نمونه‌ي پژوهش حاضر 64 بيمار زن در محدوده سني 30 تا 50 سال بودند كه به دليل ابتلا به كمردرد مزمن با تشخيص فتق ديسك به كلينيك فيزيوتراپي در شهر خميني شهر مراجعه كرده بودند. نمونه‌ها به صورت هدفمند و در دسترس انتخاب شد و سپس به طور‌تصادفي به دو گروه مساوي تقسيم شد. آزمودني‌هاي دو گروه، پروتكل تمريني مربوط به خود را (تمرينات ثبات مركزي و پروتكل تمرينات عمومي ) در طول 8 هفته انجام دادند. هر هفته، شامل سه جلسه بود و هر جلسه حدود 45-30 دقيقه به طول انجاميد. قبل و بعد از دوره تمريني، متغيرهاي درد، ناتواني عملكردي، ثبات عصبي عضلاني پويا ، استقامت ناحيه مركزي ، تعادل و ترس از حركت به ترتيب با استفاده از پرسشنامه‌هاي كيوبك، پرسشنامه اوسوستري، تست DNS 11 مرحله‌اي كولار، آزمون‌ تحملي مك گيل، تست تعادل Y و پرسشنامه تمپا سنجيده شدند. براي بررسي تفاوت ميانگين درون گروه‌ها، آزمون آماري آنووا براي اندازه گيري‌هاي مكرر به كار گرفته شد. همچنين، از نرم افزار SPSS 27 براي تحليل داده‌ها در سطح(0.05p≤) استفاده گرديد. يافته‌ها نشان داد پس از اعمال مداخلات، هردو نوع تمرينات در دو گروه باعث كاهش ميزان درد، ناتواني عملكردي و ترس از حركت (0.05p≤) شد. اما در مقايسه بين دو گروه، در گروه تمرينات ثبات دهنده مركزي، نسبت به گروه تمرينات عمومي فيزيوتراپي، در ميزان كاهش درد (0.05p≤) ، ناتواني عملكردي (0.05p≤) و ترس ازحركت (0.05p≤)، كاهش معنادارتري مشاهده گرديد. در مقايسه ثبات عصبي عضلاني پوياي در گروه تمرينات ثبات مركزي بهبود معناداري نسبت به گروه تمرينات عمومي مشاهده شد (0.05p≤). در بررسي نتايج تست مك گيل بين دو گروه ، بهبودي در گروه تمرينات ثبات مركزي نسبت به گروه تمرينات عمومي مشهود تر بود (0.05p≤). در نهايت، در متغير تعادل پويا در زنان مبتلا به فتق ديسك در گروه تمرينات ثباتدهنده مركزي در مقايسه با گروه تمرينات عمومي پس‌آزمون نسبت به پيش‌آزمون بهبودي بيشتري مشاهده گرديد (0.05p≤). نتيجه گيري: يافته‌هاي تحقيق نشان داد كه تمرينات انتخابي در اين تحقيق در هر دو گروه به مدت 8 هفته، سبب بهبود ثبات عصبي عضلاني پويا ،استقامت ناحيه مركزي، تعادل و توانايي عملكردي در زنان مبتلا به كمردرد مزمن به دليل فتق ديسك شد. علاوه بر بر اين، اين تمرينات منجر به كاهش ترس از حركت، درد و ناتواني در زنان مبتلا به كمردرد مزمن به علت فتق ديسك شدند. همچنين مشاهده گرديد تمرينات ثبات دهنده مركزي در اين تحقيق تأثيرات مؤثرتري نسبت به تمرينات عمومي فيزيوتراپي دارند. بنابراين مي‌توان به افراد داراي كمردرد مزمن به علت فتق ديسك، تمرينات ثبات مركزي را به عنوان يك روش پيشنهادي و مكمل در درمان بيماري توصيه نمود.

230894

دانشگاه اصفهان

آسيب شناسي ورزشي و تمرينات اصلاحي- تمرينات اصلاحي

مرتضي صادقي ورنوسفادراني