بررسي تغييرات آزمايشات كبدي، كليوي و خوني در طي دوره درمان با متوتروكسات به صورت تك دوز، دوز دوگانه و دوز چندگانه در بيماران با حاملگي خارج از رحم بستري در بيمارستان الزهرا (س)

رشت

زنان و زايمان

مقدمه و هدف: در حال حاضر دستورالعمل موجود توصيه به تكرار تست خوني، كبدي و كليوي يك هفته بعد از تجويز متوتركسات مي¬نمايد؛ اما ضرورت انجام آن بعد از درمان با MTX در زنان سالم بدون هيچگونه سابقه قبلي، روشن نمي¬باشد. هدف اين مطالعه بررسي روند تغييرات آزمايشات كبدي، كليوي و خوني در روز 1 و 7 درمان با MTX تك¬دوز، دوز دوگانه و روزهاي 1 و 7 و 14 در دوز چندگانه در زنان سالم با حاملگي خارج از رحم مراجعه¬كننده به بيمارستان الزهرا (س) بود. مواد و روش¬ها: اين مطالعه مقطعي بر روي 275 بيمار مبتلا به حاملگي خارج از رحم تحت درمان با متوتركسات انجام شد. بيماران بر اساس نوع درمان دريافتي به سه گروه تك¬دوز، دوز دوگانه و دوز چندگانه تقسيم شدند. بيماراني كه درمان با MTX در آن¬ها با شكست مواجه مي¬شد و كانديد مداخله جراحي شدند از مطالعه خارج مي¬گشتند. تست¬هاي عملكرد كبدي، تست¬هاي عملكرد كليوي و همچنين شمارش كامل سلول¬هاي خوني براي بيماران در دوز منفرد و دوگانه در روز 1، 7 و در بيماران دريافت¬كننده دوز چندگانه در روزهاي 1 و 7 و 14 درمان با MTX اندازه¬گيري شد. داده¬هاي دموگرافيك از قبيل سن، BMI، گراويديتي، پاريتي و نوع حاملگي خارج از رحم بيماران ثبت شد. در نهايت تغييرات آزمايشگاهي بين سه گروه درماني با هم مقايسه شد. نتايج: در مطالعه حاضر سه گروه درماني از نظر سن و شاخص توده بدني هم¬وزن بودند. جهت بررسي تغييرات تست¬هاي عملكردي كبد، كليه و خون با استفاده از آزمون تي تست زوج نشان داد كه در روش درماني تك¬دوز و دوز دوگانه متوتركسات، ميانگين AST، ALT، بيلي روبين توتال و مستقيم، تعداد گلبول سفيد و پلاكت در روزهاي 1 و 7 اختلاف آماري معني¬دار وجود داشته است و در روش درماني دوز چندگانه متوتركسات، هيچ اختلاف آماري مشاهده نشد. نتيجه¬گيري: در مطالعه حاضر تغييرات كبدي، كليوي و خوني در روش دوز منفرد و دوگانه متوتركسات باهم اختلاف آماري معنادار داشته است اما ميانگين¬ها در محدوده نرمال اين تست¬هاي آزمايشگاهي قرار داشته و هيچ¬گونه سميتي مشاهده نشده است. بدين جهت بنظر مي¬رسد اندازه¬گيري تست¬هاي عملكردي كليه و كبد و خون پس از درمان با متوتركسات غير¬ضروري باشد اما بايد دقت نمود با توجه عوارض محتمل متوتركسات، بايد در افراد سالم از نظر عملكرد كبدي، كليوي و خوني تجويز گردد.

29807

پزشكي

علوم پزشكي گيلان

كاظمي، سودابه Kazemi, Soodabeh , عطركار روشن، زهرا Atarkar-Roushan, Zahra , پورمرزي، داوود Pourmarzi, Davood

اصغرنيا، مريم