بررسي اثر آنتي اكسيداني و سميت سلولي عصاره تام و فركشن هاي تهيه شده از برگ گياه تمشك خزري( .Rubus hyrcanus Juz) به روش برون تن

رشت

مقدمه:. تجمع راديكال هاي آزاد اكسيژن منجر به تنش اكسيداتيو مي شود. اين تنش مي تواند با تغيير در فعاليت آنزيم ها، بيان ژن، آزادسازي كلسيم از ذخاير سلولي بر ساختار غشا، رشد و مرگ سلول ها اثر بگذارد و به عنوان يكي از عوامل اصلي پديده پيري و بيماري هاي مختلف در بدن محسوب شود. گياهان غني از آنتي اكسيدان ها هستند كه با حفاظت از سلول ها و افزايش قدرت آنتي اكسيدان هاي پلاسما، ابتلا يا پيشرفت برخي بيماري ها مانند سرطان را كاهش مي دهند. گياه تمشك خزري با نام علمي Rubus hyrcanus Juz. يكي از گونه هاي متعلق به خانواده Rosaceae مي باشد و پراكنش گسترده اي در شمال ايران دارد كه مطالعه حاضر به ارزيابي اثرات آنتي اكسيداني و سميت سلولي عصاره تام و فركشن هاي تهيه شده از برگ گياه تمشك خزري مي پردازد. مواد و روش ها: گياه از منطقه اتوبان سراوان-فومن واقع در استان گيلان جمع آوري، خشك و پودر شد. سپس عصاره ي تام و فركشن ها به ترتيب به روش پركولاسيون و استخراج با حلال تهيه گرديد. فعاليت آنتي اكسيداني با روش مهار راديكال آزاد DPPH و مقدار تركيبات فنولي توسط روش فولين سيكالتو بر روي عصاره تام و فركشن هاي تهيه شده انجام شد. ارزيابي اثر سميت سلولي بر رده ي سلولي A431 با روش MTT مورد سنجش قرار گرفت. يافته ها: مقدار فنول تام بدست آمده از عصاره تام و فركشن هاي برگ گياه در بازه 30/68 تا 66/102 ميكروگرم فنول بر حسب گاليك اسيد در هر ميلي گرم عصاره خشك مي باشد كه بيشترين مقدار مربوط به عصاره ي متانولي و كمترين مقدار متعلق به فركشن هگزاني است. مقدار IC50 حاصل از فعاليت مهار راديكال هاي آزاد DPPH در بازه 15/30 تا 87/122 ميكروگرم در ميلي ليتر قرار دارد كه كمترين IC50 بدست آمده مربوط به عصاره متانولي تام و بيشترين IC50 متعلق به فركشن هگزاني است بنابراين عصاره ي متانولي بيشترين اثر آنتي اكسيداني را از خود نشان داد. بازه IC50 حاصل از تست سميت سلولي عصاره هاي گياه از 29/26 ± 4/116 تا 4/79 ± 2/568 ميكروگرم در ميلي ليتر مي باشد كه فركشن اتيل استات بيشترين اثر سميت سلولي و فركشن متانولي كمترين اثر را بر روي رده سلولي A431 نشان داده است. نتيجه گيري : با توجه به اينكه بيشترين مقدار فنول در عصاره متانولي وجود دارد بنابراين مي توان اثر آنتي اكسيداني عصاره ها را به فنول هاي آن ها نسبت داد كه بررسي اين امر نيازمند مطالعات بيشتري جهت جداسازي و خالص سازي تركيبات فنولي اين گياه مي باشد. با توجه به سنجش سميت سلولي مشخص گرديد كه فركشن اتيل استات با IC50 كمتر اثر سميت سلولي قابل ملاحظه اي را از خود نشان داده است. كليدواژه: استرس اكسيداتيو/ آنتي اكسيدان ها/ سميت سلولي/ (تمشك خزري)

3660

دانشگاه علوم پزشكي گيلان