بررسي امكان كنترل قارچ Rhizoctonia solani در سيبزميني توسط عوامل بيوكنترل باكتريايي و قارچي در حضور و عدم حضور كلات‌كننده‌هاي شيميايي

دانشگاه ولي عصر رفسنجان

ارشد

قارچ رايزوكتونيا سولاني با دامنه‌ي ميزباني وسيع، هر ساله خسارت بالايي به محصولات كشاورزي از جمله سيب‌زميني كه از مهم‌ترين اقلام غذايي به شمار مي‌رود، وارد مي‌نمايد. ميزان خسارت ايجاد شده به‌وسيله‌ي اين قارچ در دنيا، حدود 20 درصد كل محصول برآورد شده است. در همين راستا كنترل بيولوژيكي اين بيمارگر با هدف استفاده از ميكرواورگانيسم‌هاي مفيد زيستي به جاي سموم و قارچ‌كش‌هاي شيميايي، با توجه به اثرات مضر آن‌ها در درازمدت، در شرايط آزمايشگاهي و گلخانه‌اي بررسي گرديد. تأثير سه استرين باكتريايي Pseudomonas fluorescens كه از بين حدود 1000 جدايه‌ي باكتريايي جداشده از خاك‌هاي ايران انتخاب شده بودند به همراه دو گونه‌ي ميكوريزي Glomus mosseae و Glomus intraradices و همچنين دو نوع كلات‌كننده‌ي شيميايي آهن (EDTA و EDDHA)، به‌صورت مجزا و همچنين در تركيب با يكديگر روي رقم مارفونا كه حساس‌ترين رقم نسبت به بيماري مذكور است، استفاده گرديد. نتايج حاصل نشان داد كه عليرغم تأثير مثبت هر كدام از عوامل ذكر شده به‌صورت مجزا، وقتي اين عوامل به‌ صورت تركيبي استفاده شوند، باعث افزايش كنترل عامل بيماري و فاكتورهاي رشدي مي‌گردند كه نشان‌دهنده‌ي وجود اثرات تشديدكنندگي منفي عليه قارچ عامل بيماري مي‌باشد. در اين پژوهش استرين‌هاي P. fluorescens VUPF5 و P. fluorescens T17-4 از جهت قابليت بيوكنترلي و تعامل با عوامل بيوكنترل ديگر، به عنوان بهترين استرين شناسايي شدند. با توجه به مجموع نتايج به‌دست آمده، گونه‌ي ميكوريزي G. intraradices، بهترين عملكرد را در تعامل با استرين‌هاي باكتريايي و كلات‌كننده‌ها نشان داد. كلات‌كننده‌ي شيميايي EDTA نسبت به كلات‌كننده‌ي EDDHA سازگاري بهتر و بيشتري با عوامل بيوكنترل استفاده شده در اين تحقيق داشت. به‌دليل نقش مؤثر و غيرقابل انكار عوامل بيوكنترل باكتريايي و قارچي در تعامل با يكديگر، لذا پيشنهاد مي‌شود تحقيقات بيشتري در زمينه‌ي شناسايي اين برهمكنش‌ها انجام گردد.

47935

دانشگاه وليعصر رفسنجان

ابراهيم صداقتي،عبدالرضا اخگر

گياهپزشكي.بيماري شناسي گياهي

روح الله صابري