بررسي حكايت‌هاي كليله و دمنه و مرزبان‌نامه‌ از نگاه ادبيات نمايشي

دانشگاه ولي عصر

ارشد

يكي از مهم‌ترين و بارزترين ويژگي‌هاي آثار روايي كهن ادبيات فارسي (نظم و نثر) تصويركردن و نشان‌دادن مفاهيم اخلاقي، سياسي به صورت روايت در شكل‌هاي گوناگون: حكايت، تمثيل و لطيفه است. از جمله ‌ي اين آثار دو كتاب كليله و دمنه و مرزبان‌نامه است. به دليل استفاده‌ي نويسندگان اين دو اثر از سبك فني و مصنوع، درك و مفاهيم اين دو اثر براي مخاطب در عصر حاضر دشوار شده است. حفظ و احياي محتوا و درون‌مايه‌ي اين آثار گرانقدر متناسب با مقتضيات روز، يك ضرورت جدي تلقي مي‌شود. نگارنده با اهدافي چون نشان‌دادن قابليت‌هاي نمايشي حكايات اين دو كتاب در عرصه‌هاي گوناگون: تئاتر، سينما، تلويزيون و راديو به بررسي حكايات آن‌ها پرداخته است. با بررسي عناصر نمايشي در اين دو كتاب به اين نتيجه رسيديم كه اين متون قابليت نمايشي دارند و حكايت‌هاي اصلي اين دو كتاب جاذبه‌ي بيشتري براي تبديل شدن به نمايش را دارند. حكايت‌هاي بوم و زاغ، بوزينه و باخه، شير و گاو از كليله دمنه و حكايات شغال خرسوار، شاه پيلان و شير، زيرك و زروي از مرزبان‌نامه حكاياتي‌اند كه قابليت بيشتري براي اجرا در صحنه‌هاي نمايش دارند. از عناصر نمايش، عنصر گفتگو و حركت نمود بيشتري در اين حكايات دارند و عنصر زمان به صورت نامعلوم استفاده شده است. نويسنده كتاب كليله توانسته با بيان حكايات اثرش، آن را بهتر از نويسنده‌ي كتاب مرزبان‌نامه در عناصر نمايشي توانمند كند كه ما اين قابليت را در حكايات فرعي اين كتاب نيز شاهد مي‌باشيم

48340

دانشگاه وليعصر رفسنجان

نرگس باقري

زبان و ادبيات فارسي

مختار كميلي