بررسي و شناسايي آلودگي آسپرژيلوسي و زهرابه اي آن ها در برخي گياهان دارويي استان هاي اصفهان و مازندران

دانشگاه ولي عصر(عج) رفسنجان

كارشناسي ارشد

بشر از گذشته‌‌هاي دور متابوليت‌‌هاي ثانويه ساخته شده در پيكر گياهان موسوم به دارويي را به‌‌عنوان موهبت‌‌هاي طبيعي دانسته و به‌‌عنوان ابزاري مؤثر در التيام دردهايش استفاده كرده است. همانند ساير محصولات كشاورزي، گياهان دارويي ممكن است در هنگام كاشت، داشت، برداشت و انبارداري در معرض بسياري از آلودگي‌هاي ميكروبي قرار گيرند. در بيشتر گياهان دارويي آلودگي قارچي و باكتريايي مشاهده شده است. در ميان قارچ‌هاي مختلف، گونه‌هاي مختلف جنس آسپرژيلوس مهم‌ترين عوامل پوسيدگي اين محصولات در انبار مي‌باشند. اين قارچ علاوه بر پوسيدگي محصولات، توليد كننده ميكوتوكسين‌هاي بسيار خطرناك براي انسان مانند افلاتوكسين‌ها، اكراتوكسين‌ها و فومونيزين در مراحل مختلف توليد و فرآوري محصول مي‌باشند. به‌منظور شناسايي گونه‌هاي آسپرژيلوس در گياهان دارويي، نمونه‌‌هايي از اين محصولات در تابستان 1394 از استان‌هاي اصفهان و مازندران خريداري شد. در مجموع 42 نمونه جمع‌آوري گرديد. جداسازي قارچ با روش سوسپانسيون به روش تك‌كنيديوفور انجام شد. در اين مرحله 275 جدايه، خالص‌سازي و نگه‌داري شد كه براساس بررسي‌هاي مورفولوژيكي اوليه تعداد 130 جدايه گزينش شدند و DNA از آن‌ها استخراج شد. به‌منظور گروه‌بندي مولكولي جدايه‌ها از ماركر ERIC-PCR استفاده گرديد كه در اين مرحله تعداد 29 جدايه به‌عنوان نماينده گروه‌ها براي شناسايي مولكولي انتخاب گرديد. شناسايي مولكولي گونه‌ها با تعيين توالي بخشي از ژن كالمودولين با استفاده از آغازگرهاي cmd5 و cmd6 استفاده شد. توالي‌هاي مرجع با استفاده از برنامه BLAST و براساس توالي‌هاي معتبر موجود در Gene Bank، توالي‌هاي مرجع معتبر براساس بالاترين ميزان شباهت انتخاب شد. در اين پژوهش 12 گونه براساس ويژگي‌هاي مورفولوژيكي و مولكولي شناسايي شد. اين گونه‌ها عبارتند از: Aspergillus acidus،A. awamori، A. niger، A. tubingensis و A. japonicus از بخش Nigri، A. flavus، A. tamarii و A. alliaceus از بخش Flavi، A. ochraceus و A. pallidofulvus از بخش Circumdati، A. terreus از بخش Terrei و A. sydowii از بخش Nidulantes. در ميان جدايه‌هاي بررسي شده A. niger بيشترين فراواني را داشت. در مجموع 13 گياه دارويي آلوده به بخش Flavi، هشت نمونه آلودگي افلاتوكسيني نشان دادند كه فقط دو نمونه آلودگي بالاتر از حد مجاز داشتند. نتايج نشان داد نمونه‌هايي كه از مناطق گرم و خشك تهيه شدند، آلودگي افلاتوكسيني بيشتري داشتند.

51796

دانشگاه وليعصر رفسنجان

محمد مرادي -پژمان خدايگان

بيماري شناسي

ابراهيم صداقتي