: تاثير اسيد ساليسيليك و پرايمينگ بر جوانه¬زني بذر و رشد دانهال¬هاي آنغوزه (Ferula assa-foetida L.) تحت سطوح مختلف شوري

دانشگاه ولي عصر(عج) رفسنجان

كارشناسي ارشد

آنغوزه (Frula Assa-Foetida L.) يكي از گياهان دارويي وحشي مهم در ايران است. به دليل بهره برداري¬هاي بي رويه و نادرست، بسياري از مراتع آنغوزه در كشور از بين رفته¬اند و يا تراكم بوته در واحد سطح به شدت پايين آمده است. در اين تحقيق سطح آستانه تحمل به شوري بذرهاي آنغوزه براي جوانه¬زني سطح آستانه تحمل دانهال¬هاي آنغوزه در شرايط شوري و پيش تيمارهاي اسيد سالسيليك، NaCl و PEGبر درصد جوانه¬زني بذر آنغوزه مورد ارزيابي قرار گرفت. ارزيابي اثر محلول¬پاشي اسيد سالسيليك در كاهش اثرات تنش شوري بر رشد دانهال¬هاي آنغوزه مورد بررسي قرار گرفت. بطوري¬كه در بخش اول سطوح مختلف شوري مورد ارزيابي قرار گرفت. در بخش دوم آزمايش به منظور بررسي تاثير اسيد ساليسيليك بر مقاومت به شوري گياه آنغوزه آزمايشي به صورت فاكتوريل در چهار سطح شوري (صفر، 25، 50 و 100 ميلي¬مولار كلريد سديم) و پنج سطح اسيد ساليسيليك (صفر، 25/0، 50/0، 75/0 و 1 ميلي¬مولار) با سه تكرار انجام گرفت. در نهايت به منظور بررسي مقاومت گياهچه¬هاي آنغوزه در خاك شور مزرعه آزمايشي در قالب طرج بلوك¬هاي كاملاً تصادفي با پيش تيمار بذور با مواد اسمزي اجرا گرديد براي اين بذور را با مواد پلي¬اتيلن گلايكول (صفر، 2-، 4- و 6- مگاپاسكال)، كلريد سديم (صفر، 50، 75 و 100 ميلي¬مولار) و اسيد ساليسيليك (صفر، 1، 2، 3 ميلي مولار) پيش تيمار شدند و سپس در مزرعه كشت شدند. نتايج بخش اول آزمايش نشان داد كه با افزايش سطح شوري صفات جوانه¬زني نظير درصد جوانه¬زني، سرعت جوانه¬زني، طول ساقه‌چه، طول ريشه¬چه، وزن ترگياه¬چه و وزن خشك گياه¬چه در شرايط تنش كاهش يافت. ولي نتايج حاكي از آن است كه صفات جوانه¬زني درسطوح شوري 25، 50، و 75 تفاوت معني¬داري با شاهد نداشت ولي در سطوح غلظتي بالا اثرات مخرب تنش ظاهر شد. نتايج بخش دوم آزمايش نشان داد كه شوري سبب كاهش معني¬داري در پارامترهاي رويشي گياه دارويي آنغوزه نظير وزن¬تر ريشه و اندام هوايي، وزن خشك ريشه و اندام هوايي و سطح برگ گرديد. ولي كاربرد اسيد ساليسيليك اثرات تنش شوري را بر صفات رويشي بهبود بخشيد. همچنين نتايج بيانگر اين بود كه تنش شوري سبب افزايش پرولين و قندهاي محلول در گياه آنغوزه گرديد و كاربرد اسيد ساليسيليك مقادير پرولين را در شرايط تنش نسبت به گياهان شاهد افزايش داد. نتايج بخش سوم آزمايش نشان داد كه پيش تيمار بذور با مواد اسمزي در غلظت¬هاي پايين سبب افزايش صفات رشد نظير تعداد برگ طول برگ و طول ريشه¬چه نسبت به تيمار شاهد گرديد. لذا با توجه به نتايج بدست آمده از اين تحقيق مي‌توان نتيجه گرفت كه گياه آنغوزه آستانه تحمل خوبي به شرايط شوري دارد و كاربرد اسيد ساليسيليك در سطح 2 ميلي¬مولار سبب افزايش تحمل اين گياه در برابر تنش شوري مي¬گردد.

52658

دانشگاه وليعصر رفسنجان

محمود رقامي -سيد احمد حسيني

علوم باغباني

محمدرضا پيرمرادي