موازنه بين روميّات ابوفراس الحمداني و سرنديبيّات محمود سامي البارودي

دانشگاه ولي عصر (عج)

كارشناسي ارشد

پايان¬نامه حاضر، موازنه¬اي است بين زندان‌نامه‌هاي دو شاعر بزرگ و نامدار عربي، ابوفراس الحمداني (اميرالشعراء) و محمود سامي البارودي (ربُّ السيف و القلم) است. در اين پژوهش، سعي بر اين شده است تا با بررسي و تطبيق زندگاني و به‌ويژه حبسيات دو شاعر به نكات مشترك پرداخته شود. نگارنده در اين پژوهش به مباحث مربوط به زندان‌نامه‌هاي عربي، بررسي زندگي‌نامه دو شاعر و اغراض اشعارش و مضامين حبسيات آنان پرداخته است و دو شاعر را از لحاظ موسيقي، تركيبات و صورخيال موردبررسي قرار داده است. آنچه مي¬توان كه به‌عنوان نتيجه اين تحقيقات ذكر كرد اين است: دو شاعر به دلايل مختلف به زندان رفته‌اند و طعم حبس و اسارت را چشيده‌اند و واكنش‌هاي مختلفي به زنداني‌شدن داشتند. ابوفراس الحمداني در سال 357 هـ. ق به‌خاطر جهاد با روميان و اسارت در دست ايشان به مدت چهار سال به زندان افتاد، پس از اين‌كه به زندان افتاد از سيف‌الدوله طلب فديه كرد. بارودي نيز به‌‌سبب وطن¬گرايي و فكر بركشيدن جامعة مصر و انگيزه‌هاي جمعي و ملي هفده سال به جزيره سرنديب تبعيد شد اما بارودي ستم زندانبان و شرايط حاكم بر زندان عزم و اراده‌اش را سست نكرد و هيچ‌گاه در برابر اميران يا فرماندهان سر تعظيم فرود نمي¬آورد. و در بخش موازنه¬اي زندان¬نامه‌هاي دو شاعر از لحاظ آماري در بخش موسيقي (دروني و بيروني) و تركيبات (استفهام، امرونهي، ندا و...) موردبررسي و مقايسه مي‌شوند. با بررسي موسيقي نتيجه مي‌گيريم كه دو شاعر در سرودن اين اشعار (زندان‌نامه) از اوزان عروضي (طويل، كامل، وافر، خفيف و...) كه بيان‌كننده تنوع حالات دروني است استفاده كرده است و.قصيده و قطعه، قالب اصلي زندان‌نامه‌ها (حبسيه و سرنديب) دو شاعر است؛ و با تطبيق محتوايي زندان‌نامه‌هاي دو شاعر به مضامين مشترك زندان‌نامه‌هاي دو شاعر پي مي¬بريم.

57806

دانشگاه وليعصر رفسنجان

سيد مرتضي صباغ جعفري

زبان و ادبيات عربي

علي اكبر ملايي