تاثير تلقيح پيازهاي زعفران با مقادير مختلف قارچ ميكوريز بر عملكرد كيفي و كمي گياه زعفران در شرايط كاربرد كود ورمي‌كمپوست

دانشگاه ولي عصر(عج) رفسنجان

دكتري

به منظور بررسي خصوصيات كيفي و كمي كلاله، گل و برگ، ميزان جذب عناصر پرمصرف و كممصرف برگ و خصوصيات بنه زعفران (Crocus sativus L.) تحت تاثير سطوح مختلف ميكوريز و ورميكمپوست، آزمايشي به صورت فاكتوريل در قالب طرح بلوك‌هاي كامل تصادفي با سه تكرار در دو سال زراعي 97-1396 و 98-1397 در مزرعه تحقيقاتي دانشكده كشاورزي در دانشگاه شهيد باهنركرمان انجامشد. فاكتورهاي مورد بررسي شامل ورميكمپوست در 4 سطح صفر، 8، 16 و 24 تن در هكتار و تلقيح با ميكوريز در 4 سطح صفر، 5/7، 10 و 15 گرم به ازاي هر جايگاه كاشت (كه در هر جايگاه كاشت دو بنه با وزن يكسان قرار داده شد) بودند. نتايج نشاندهنده اثر معنيدار و مثبت ورميكمپوست بر درصد كلونيزاسيون (سال اول)، سطح، طول و وزن برگ خشك، كروسين، پيكروكروسين، كلروفيل b و درصد نيتروژن در هر دو سال بود. همچنين عملكرد كلالههاي خشك، درصد كلونيزاسيون (سال اول)، درصد فسفر برگ، غلظت مس و روي برگ، تعداد و قطر بنه، قطر فلس انتهايي بنه، عملكرد بنههاي خشك، وزن برگ خشك، سطح، طول و تعداد برگ در هر دو سال بهصورت معنيداري تحت تاثير ميكوريز قرار گرفت و بهبود يافت. اثر متقابل كود ورميكمپوست و ميكوريز بر صفت سطح برگ، طول برگ و قطر بنه در سال اول و غلظت مس و روي، تعداد و عملكرد بنه خشك، تعداد گل، كلروفيلa ، كلروفيل b و كلروفيل كل در سال دوم معنيدار شد. كاربرد ساده 10 گرم ميكوريز به ازاي هر جايگاه كاشت و 24 تن ورمي‌كمپوست در هكتار، وزن خشك يك گل را به ترتيب به ميزان 66/24 و 30/11 درصد نسبت به شاهد در سال دوم آزمايش افزايش داد. در اين آزمايش بيشترين تعداد گل نسبت به شاهد از كاربرد دوجانبه تيمار 24 تن ورمي‌كمپوست در هكتار و 10 گرم ميكوريز به ازاي هر جايگاه كاشت در سال دوم آزمايش بدست آمد. همچنين كاربرد 10 گرم ميكوريز به ازاي هر جايگاه كاشت، وزن يك كلاله خشك را به ميزان 76/21 درصد نسبت به شاهد در سال دوم آزمايش افزايش داد. همچنين بيشترين مقدار عملكرد كلالههاي خشك نسبت به شاهد از كاربرد 24 تن ورمي‌كمپوست در هكتار بدست آمد (13/2 ميليگرم بر متر مربع). بهطوركلي ميتوان گفت كه تلقيح ميكوريز در سطح متوسط (10 گرم) به ازاي هر جايگاه كاشت به همراه كاربرد كود ورميكمپوست به ميزان 24 تن در هكتار، باعث بهبود اغلب صفات كمي و كيفي كلاله، برگ و گل زعفران شد. البته با توجه به ماهيت چند ساله گياه زعفران و آزاد سازي تدريجي عناصر غذايي از كود ورمي‌كمپوست كه با رشد چند ساله اين گياه مطابقت دارد و همچنين افزايش اسپورهاي قارچ ميكوريز در سال دوم آزمايش و هم‌زيستي بهتر و بيشتر بنه‌ها با ميكوريز در اثر كاربرد كود آلي، تاثير تيمارهاي فوق بر بروز صفات مهم عملكردي گياه زعفران در سال دوم آزمايش بيشتر بود.

57898

دانشگاه وليعصر رفسنجان

ابراهيم صداقتي- علي اكبر محمدي ميريك-مهدي نقي زاده

زراعت

اصغر رحيمي