ارزيابي اثرات زيست محيطي فرسايش بادي (مطالعه موردي: شهرستان ريگان)

علوم و مهندسي محيط زيست گرايش ارزيابي و آمايش سرزمين

10/7/2018 12:00:00 AM

فرسايش¬بادي آثار متفاوتي را بر جا مي¬گذارد كه بيشتر آن¬ها ناشناخته¬¬اند اما اثر مهمي كه از آن شناخته و بيشتر ديده شده و خود يك معضل محيط¬زيستي محسوب مي¬شود، پديده¬ گردوغبار است. پديده¬ي گردوغبار در ايران هم داراي منشا داخلي و هم خارجي مي¬باشد. هدف از اين پژوهش نشان دادن روابط علت- معلولي موثر در فرسايش¬بادي و پديده گردوغبار با مدل DPSIR و برقراري ارتباط ميان سه زمينه اقتصادي- اجتماعي و محيط¬زيست مي¬باشد. در ادامه با استفاده از نظرات 10 متخصص و كارشناس (حوزه محيط¬زيست، منابع¬طبيعي، جهاد كشاورزي، برنامه¬ريز شهري، بهداشت محيط و استاد دانشگاه) 4 معيار و 33 زير معيار شناسايي شده در فرآيند سلسله مراتبي (AHP) در قالب مدل DPSIR به تاييد رسيد. معيار و زير معيار¬ها در نرم¬افزار اكسپرت¬چويس وزن¬دهي شدند. معيار¬ها در واقع همان 4 عنصر از 5 عنصر اصلي مدل DPSIR مي¬باشند كه وزن¬هاي بدست آمده اهميت ترتيب هر يك از عناصر مدل DPSIR را تاييد كرد. بدين ترتيب كه معيار نيرو محركه وزن 397/0 بيشترين وزن و معيار فشار وزن 275/0، وضعيت وزن 186/0 و در آخر اثرات با 160/0 را به خود اختصاص دادند. از ميان 33 زيرمعيار مشخص شده در پژوهش سه زير معيار رشد جمعيت 075/0، افزايش تقاضاي آب 067/0 و زيرمعيار محيط¬زيست 059/0 به¬ترتيب در رده يك تا سه قرار گرفتند. رتبه¬بندي پاسخ¬ها بر اساس نتايج روش TOPSIS عبارتند از: 1. مديريت صحيح منابع آبي (592/0) 2. جلوگيري از سدسازي (575/0) 3. ريگ¬پاشي (75/0) 4. عدم استفاده از الگو¬هاي ناكارمد به خصوص در بخش كشاورزي (519/0) 5. اجراي قوانين موجود در ارتباط با حفظ محيط¬زيست (494/0) 6. عمليات نهال¬كاري (427/0) 7. افزايش آگاهي مردم (415/0) 8. مالچ پاشي (404/0) 9. احداث تله رسوب¬گير (393/0) 10. بادشكن بيولوژيكي (346/0).

76590

دانشگاه اردکان

مروتي مريم Morovati Maryam