بررسي اثرات محافظتي عصاره ي الكلي گياه خارخاسك بر تغييرات هيستومورفولوژيك بافت مغز و كبد مادر و جنين موش صحرايي نژاد ويستار در مواجهه با ريتالين (متيل فنيديت)

9/16/2020 12:00:00 AM

متيل فنيديت (ريتالين) از داروهاي رايج در درمان بيماري بيش فعالي كودكان است. مطالعات مختلف اثرات سوء اين دارو را بر اندام هاي مختلف بدن مورد ارزيابي قرار داده اند . ريتالين از طريق استرس اكسيداتيو باعث سميت بافت هايي نظير كبد و مغز مي شود . اين دارو در زنان باردار ،از طريق خون به بافت هاي در حال تشكيل جنين نفوذ مي كند. با توجه به اهميت اين موضوع و نقش انكار ناپذير آنتي اكسيدانت ها در مهار راديكال هاي آزاد و كاهش استرس اكسيداتيو، در اين مطالعه نقش عصاره ي الكلي گياه خارخاسك بر بهبود عوارض ناشي از ريتالين در بافت مغز و كبد مادر و جنين مورد مطالعه قرار گرفت. بدين منظور 36 سر موش صحرايي باردار نژاد ويستار با وزن تقريبي 220-200 گرم، به طور كاملا تصادفي به 6 گروه كنترل، عصاره ي الكلي خارخاسك، ريتالين با دوز mg/kg 10، ريتالين با دوز mg/kg 50 ، و دو گروه عصاره ي الكلي خارخاسك با ريتالين با دوز پايين و بالا تقسيم شدند. مدت زمان تيمار تا روز 21 بارداري در نظر گرفته شد. 24 ساعت پس از آخرين گاواژ حيوانات وزن شده و جهت تهيه سرم حيوانات آسان كشي و سپس تشريح شدند . جنين ها به همراه جفت از رحم خارج شدند. وزن مغز و كبد مادر و جنين اندازه گيري و سپس مقاطع بافتي از آن ها تهيه شد. مطالعات انجام شده اين پژوهش نشان داد تجويز ريتالين باعث افزايش معني دار سطح آنزيم هاي ALT، AST، ALP و تركيب MDA ، همچنين كاهش معني دار در وزن بدن مادر و جنين، سطح GPX و TAC نسبت به گروه كنترل شد(p<0/05). ضايعات بافتي مغز و كبد مادر و جنين دريافت كننده ريتالين ،در مقايسه با گروه كنترل كاهش معني داري نشان داد (p<0/05). استفاده از عصاره الكلي خارخاسك سبب بهبودي نسبي در تمام فراسنجه هاي ذكر شده در گروهاي آزمايش در مقايسه با گروه كنترل شد (p<0/05). نتايج حاصل از اين مطالعه نشان داد عصاره ي الكلي خارخاسك با دارا بودن خواص آنتي اكسيداني قوي و موثر و به واسطه مهار راديكال هاي آزاد ، سميت ايجاد شده توسط ريتالين در بافت مغز و كبد مادر و جنين را كاهش مي دهد. كلمات كليدي: ريتالين، عصاره الكلي خارخاسك، بافت مغز، بافت كبد، جنين، موش صحرايي.

76895

دانشگاه اردکان

مروتي شريف آباد مجيد Morovati Sharif abad Majid