بررسي خصوصيات پوشش گياهي و خاك ، براي تعيين معيارهاي تشخيص بيابانزايي ، در دو ناحيه از استان يزد

اصفهان : دانشگاه صنعتي اصفهان . دانشكده منابع طبيعي

بيابانزايي طبق تعريف كنفرانس ريو(1992) عبارت است از "تخريب اراضي در مناطق خشك ،نيمه خشك و نيمه مرطوب خشك بر اثر فعاليتهاي انسان و تغييرات اقليمي ". شناسايي فرايندهاي بيابانزايي به عنوان يك معضل بزرگ جوامع امروزي، به منظور اتخاذ برنامه هاي مديريتي بيابانزايي و كنترل بيابانزايي از اهميت خاصي برخوردار است و تعيين شاخصهاي بيابانزايي براي تشخيص ارزيابي و وضعيت بيابانزايي نيز در اين راستا ضروري است . طبيعي است كه ايران با توجه به شرايط سخت آب و هوايي از اين قاعده مستثني نيست . براي انجام اين مطالعه دو ناحيه در استان يزد انتخاب شد تا با بررسي خصوصيات پوشش گياهي و خاك در مسير ترانسكتهايي از ارتفاعات تا كوير و تغييرات اين خصوصيات نسبت به عوامل مخرب ، شاخصهاي مناسب نشان دهنده تخريب مشخص گردد. براي اينكار خصوصيات مختلف پوشش گياهي شامل تاج پوشش ، تراكم ، زادآوري، قطر متوسط بوته و رشد ساليانه در محل هايي كه تغيير تيپ ظاهري پوشش گياهي و تخريب مشاهده مي شد مورد بررسي قرار گرفت . بررسي در اين محل ها،خصوصيات مختلف سطح ، از جمله ارتفاع رسوبات بادي پاي بوته ها، ميزان سله ، آشفتگي ، سنگريزه و لاش و لاشبرگ را نيز شامل شده است . از بخش خاك فقط خاك سطحي بررسي شد و خصوصيات فيزيكي و شيميايي آن ، صرفا" براي تعيين اينكه تغييرات پوشش گياهي مربوط به اين عوامل است يا مربوط به تخريب ، موردمطالعه قرار گرفت . نتايج حاصل از اين بررسي در ترانسكهاي دهشير و چاهك هرات نشان مي دهد كه پوشش كل گياهي بهترين معيار براي ارزيابي تخريب شديد و گاهش پتانسيل يك منطقه است . پوشش و تراكم گونه خوشخوراك نيز معيارهاي خوبي براي تخريب مي باشند. البته دراين مورد برتريدارد. چون كاهش پوشش ممكن است به خاطر چراي فصلي يا عوامل ديگري باشد....

7878

مهندسي منابع طبيعي

دانشگاه صنعتي اصفهان

محمد بصيري، مصطفي كريميان اقبال